KOVLJENIĆ
Iz Sent Galena, u Švajcarskoj, piše nam gospođica Marija Kovljenić s molbom da joj pomognemo da sazna nešto o svom "retkom" prezimenu, pošto su u njenom zavičaju, u selu Nuglašica kod Bosanskog Grahova, 90-ih zapaljena sva dokumenta u poslednjem ratu u BiH. Inače, skreće nam pažnju - a mi sad ne bismo da proveravamo - da su njeni Kovljenići jedini na prostorima bivše Jugoslavije, ali da ih po svetu ima svuda. Čitateljka kaže da su u Nuglašici živeli i pradeda Rade, rođen poslednjih decenija 19. veka, i deda Petar, rođen 1900. godine kao i otac Nenad. Ipak, korisniji nam je podatak da slave Nikoljdan (19. decembra) kao i navod jedne čitateljkine tetke (rođene 1927) da su se Kovljenići "na Grahovo" doselili iz Dalmacije.
Prema knjizi "Prezimena Srba u Bosni" koju je, prema šematizmu Dabro-bosanske mitropolije od 1882. godine sačinio Đ. Janjatović, Kovljenići nisu zapisani ni u jednoj od više stotina parohija, pa ni u onim sa prostora Grahova i Nuglašice a zabeležene su porodice s prezimenima Kovjena, Kovjenić kao i Kovjanić.
Imajući u vidu često nepodudaranje narodskog izgovora (u ovom slučaju sa radikalnijim "jotovanjem": "vj" u "vlj") književnog pravopisa, uzeli smo u obzir sva tri oblika ali samo one sa slavom naše čitateljke, Sv. Nikola. Prvi su evidentirani u parohijama Bugojno i Oborci, kod Bugojna, Kovjanić u parohiji Vrbica, protoprezviterijat livanjski a porodice Kovjenić u okolini Travnika. U Boki, pak, ima i Kovijanića ali ćemo i o njima drugom prilikom, kad budemo govorili o poreklu samog prezimena.
Samo selo Nuglašica, nije posebno spomenuto, jer potpada pod jednu od livanjskih parohija - Vrbicu. Stoga smo je naknadno potražili u našim izvorima i pronašli da su Kovljenići u ovom mestu (inače, na najdaljem severozapadnom delu Livanjskog polja) zabeleženi u poslednjim etnološkim istraživanjima 1960, kao Srbi ijekavci (tamo ima i pravoslavnih Srba ikavskog izgovora), sa slavom Sv. Nikola, nepoznatog porekla.
Dosta porodica iz ovog mesta doselilo se iz Dalmacije, pa je, dakle, tetka naše čitateljke u pravu, mada je najtačnija tvrdnja da je reč o povratnoj seobi u okviru prelazne tromeđe (ili četvoromeđe) Bosne i Hercegovine, Like i Dalmacije. I zaista, Kovljanića, kao i Kovjanića i Kovjenića, ima samo u centralnim delovima današnje Republike Hrvatske, dok ih u Dalmaciji uopšte nema, osim Kovljenića - u Splitu.
Sva tri prezimena su u upotrebi i ponekad se neko od njih piše na oba načina, i sa "vj" i sa "vlj", kao u Belom Manastiru, Novskoj, Petrinji, Gradiškoj, Dvoru, Osijeku i Vukovaru. U "Karlovačkom vladičanstvu", Milan Radeka je zabeležio Kovjeniće sa dve različite slave: Đurđic, 16. novembra, i Sv. Nikolu, 19. decembra.
